काठमाडौं। नेपालकै पहिलो व्यवस्थित सडक सुरुङमार्गका रूपमा निर्माण सम्पन्न भएको नागढुङ्गा–सिस्नेखोला सुरुङमार्ग आज औपचारिक रूपमा सञ्चालनमा आउने भएको छ। उद्घाटनसँगै निर्माण कम्पनीले सुरुङमार्ग नेपाल सरकारलाई हस्तान्तरण गर्ने कार्यक्रम रहेको छ भने प्रारम्भिक केही दिन परीक्षणका रूपमा निःशुल्क सञ्चालन गरिने भएको छ।
आज बिहान १०ः२५ बजे आयोजना गरिएको उद्घाटन कार्यक्रममा पूर्वाधार विकासमन्त्री सुनिल लम्साल, नेपालका लागि जापानी राजदूत मायदा तोरु, जापान अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग नियोग (जाइका) का अध्यक्ष तथा अन्य उच्च अधिकारी सहभागी हुनेछन्। कार्यक्रमअनुसार मन्त्री, जापानी राजदूत र जाइकाका अध्यक्षले सुरुङमार्गभित्र सवारी चलाएर औपचारिक रूपमा यातायात सञ्चालनको शुभारम्भ गर्नेछन्।
प्रारम्भिक चरणमा एम्बुलेन्स, सुरक्षा निकायका सवारी तथा अन्य अत्यावश्यक सेवाका सवारीसाधनलाई मात्रै सुरुङमार्ग प्रयोग गर्न दिइनेछ। केही दिनसम्म सुरक्षा प्रणाली, ट्राफिक व्यवस्थापन र सञ्चालन प्रक्रियाको परीक्षण गरेपछि सबै प्रकारका अनुमति प्राप्त सवारीसाधनलाई प्रवेश खुला गरिने सडक विभागले जनाएको छ। परीक्षण अवधिभर भने कुनै पनि सवारीबाट शुल्क लिइने छैन।
कुल दुई हजार ६८८ मिटर लामो यस सुरुङमार्ग पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा आएपछि सवारीसाधनले निर्धारित शुल्क तिर्नुपर्नेछ। सडक विभागका अनुसार कार तथा भ्यानले काठमाडौं प्रवेश गर्दा ६५ रुपैयाँ र बाहिरिँदा ६० रुपैयाँ तिर्नुपर्नेछ। मिनीबस, ट्रक र टिपरका लागि काठमाडौंतर्फ ११५ रुपैयाँ र बाहिरिने क्रममा ८० रुपैयाँ शुल्क तोकिएको छ। त्यसैगरी बस तथा ठूला ट्रकले काठमाडौं प्रवेश गर्दा २६० रुपैयाँ र बाहिरिँदा २०० रुपैयाँ तिर्नुपर्नेछ।
सुरुङमार्गमा पैदलयात्री, मोटरसाइकल, स्कुटर, तीनपाङ्ग्रे सवारी तथा पेट्रोल, डिजेल, ग्यासजस्ता प्रज्वलनशील वा विस्फोटक पदार्थ बोकेका सवारीसाधनलाई प्रवेश अनुमति दिइने छैन।
आयोजनाअन्तर्गत एउटा मुख्य सुरुङ र अर्को उद्धार सुरुङ निर्माण गरिएको छ। मुख्य सुरुङबाट नियमित सवारी सञ्चालन हुनेछ भने आकस्मिक उद्धारका लागि छुट्टै सुरुङ प्रयोग गरिनेछ। जापानको हाज्मा एन्डो कर्पोरेसनले निर्माण गरेको यस सुरुङमार्गमा सिसिटिभी, सञ्चार प्रणाली, दमकल सेवा, आकस्मिक उद्धार संयन्त्र, पर्याप्त अक्सिजन आपूर्ति तथा अन्य आधुनिक सुरक्षा सुविधा जडान गरिएको परामर्शदाता संस्था निप्पन कोइका इन्जिनियर रमेशप्रसाद कोइरालाले जानकारी दिएका छन्।
चन्द्रागिरि नगरपालिका–१ दहचोक टोटीपाखाबाट सुरु भएर धादिङको धुनिबेँसी नगरपालिका–स्थित सिस्नेखोलासम्म जोडिने यो सुरुङमार्ग सञ्चालनमा आएपछि नागढुङ्गा सडकखण्डको उकालो, घुमाउरो बाटो र लामो ट्राफिक जामबाट यात्रुले राहत पाउने अपेक्षा गरिएको छ। यसबाट इन्धनको बचत हुनुका साथै यात्राको समय झन्डै एक घण्टासम्म घट्ने विश्वास गरिएको छ।
करिब २१ अर्ब रुपैयाँ बराबरको जापान सरकारको सहुलियतपूर्ण ऋण र ६ अर्ब रुपैयाँ बराबरको नेपाल सरकारको लगानीमा निर्माण भएको यो आयोजना सुरुमा ४२ महिनाभित्र सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखिएको थियो। तर कोभिड–१९ महामारी तथा अन्य प्राविधिक चुनौतीका कारण निर्माण अवधि लम्बिएको थियो। सुरुङमार्गको सञ्चालन र व्यवस्थापनका लागि आवश्यक व्यवस्थापन कम्पनी छनोट भइसकेको छ भने सुरक्षा र प्राविधिक टोलीले नियमित अनुगमन तथा निरीक्षण गरिरहेका छन्। सुरुङमार्ग प्रयोग गर्ने सवारीसाधनबाट विद्युतीय माध्यममार्फत शुल्क असुल गर्ने व्यवस्था पनि मिलाइएको छ।
