काठमाडौँ । भोटेकोशीसहित विभिन्न नदीमा आएको बाढीले क्षति पुर्याएका झोलुङ्गे पुलको पुनर्स्थापनामा समय लाग्ने देखिएको छ। बाढीका कारण रसुवा, नुवाकोट, धादिङ र गोरखामा मात्रै ५३ वटा पुल प्रभावित भएका थिए।
स्थानीय पूर्वाधार विकास विभागका अनुसार तीमध्ये ३३ वटा पुल बाढीले पूर्ण रूपमा बगाएको छ। बाँकी २० पुल भने मर्मत गरेर पुनः सञ्चालन गर्न सकिने अवस्थामा छन्।
तत्कालका लागि पुल निर्माण सम्भव नभएका स्थानमा विभागले वैकल्पिक आवागमनको व्यवस्था गरेको छ। नुवाकोटको विदुर क्षेत्रका दुई स्थानसहित रसुवाको स्याफ्रुबेँसी र हाकुबेँसीमा तुइन सञ्चालनमा ल्याइएको छ। यसबाट पुल बगेपछि नदी पार गर्न कठिनाइमा परेका स्थानीयलाई आवागमनमा केही सहजता भएको विभागले जनाएको छ।
उता, आंशिक क्षति भएका पुलको मर्मतलाई प्राथमिकता दिइएको छ। नुवाकोटको पिमलटार–जागाराम पुल मर्मतपछि सञ्चालनमा आइसकेको छ भने धादिङ, नुवाकोट र गोरखाका थप १२ पुलको काम अन्तिम चरणमा पुगेको छ। अन्य सात पुलका लागि आवश्यक स्टिल सामग्री खरिद प्रक्रिया पनि अघि बढाइएको विभागको भनाइ छ।
पूर्ण रूपमा बगेका पुल पुनर्निर्माणका लागि भने स्टिल वायर रोपको उपलब्धता मुख्य चुनौती बनेको छ। आवश्यक सामग्री भारतबाट ल्याउनुपर्ने भएकाले अन्तर्राष्ट्रिय बोलपत्र प्रक्रिया अपनाउनुपर्ने अवस्था छ। त्यसमाथि ई–बिडिङ प्रणालीमा आएको प्राविधिक समस्याले खरिद प्रक्रिया थप लम्बिएको विभागले जनाएको छ।
बाढी प्रभावित क्षेत्रमा पुल, सडक र वैकल्पिक संरचना पुनर्स्थापनाका लागि विभागले प्रारम्भिक रूपमा १ अर्ब १५ करोड रुपैयाँ आवश्यक पर्ने अनुमान गरेको छ। यसमध्ये पुल मर्मतमा १५ करोड, पूर्ण रूपमा बगेका पुल पुनर्निर्माणमा ६० करोड र ग्रामीण सडक तथा वैकल्पिक मार्ग व्यवस्थापनमा ४० करोड रुपैयाँ खर्च हुने अनुमान छ।
स्थानीय जनप्रतिनिधिहरूले भने पुनर्निर्माणमा ढिलाइ हुँदा ग्रामीण बस्तीको दैनिक आवागमन प्रभावित भइरहेकाले आवश्यक बजेट र खरिद प्रक्रिया तत्काल टुंग्याउनुपर्ने बताएका छन्।
