काठमाडौँ । अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले मुलुकको आर्थिक रूपान्तरण र संरचनागत सुधारलाई गति दिन नीतिगत आत्मविश्वास, स्थिरता र प्रभावकारी कार्यान्वयन आवश्यक रहेको बताएका छन्।
सिंहदरबारस्थित अर्थ मन्त्रालयमा नेपाल राष्ट्र बैंकका कार्यकारी निर्देशकहरूसँग भएको उच्चस्तरीय छलफलमा अर्थमन्त्री वाग्लेले आर्थिक सुधारका लागि सरकार, नियामक निकाय र निजी क्षेत्रबीच स्पष्ट समन्वय आवश्यक रहेको धारणा राखेका हुन्।
छलफलमा उनले निजी क्षेत्रले केवल आर्थिक सहुलियत मात्र नभई स्थिर नीति, स्पष्ट नियम, छिटो निर्णय प्रक्रिया र भरपर्दो कार्यान्वयनको अपेक्षा गरिरहेको बताए। सरकारका नीति, प्राथमिकता र कार्यसम्पादन एउटै उद्देश्यतर्फ केन्द्रित हुनुपर्नेमा उनले जोड दिए।
विगत एक दशकका आर्थिक नीतिको समीक्षा गर्दै अर्थमन्त्री वाग्लेले धेरै नीतिगत निर्णयहरू व्यवहारिक कार्यान्वयनमा कमजोर देखिएको उल्लेख गरे। नीतिहरू अपेक्षित परिणाम दिन नसक्नुका कारण पहिचान गरी सुधारको बाटो तय गर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो।
उनले उत्पादनमुखी क्षेत्रमा कर्जा विस्तार गर्ने, बैंकिङ प्रणालीमा रहेको अधिक तरलतालाई उद्योग, व्यवसाय र रोजगारी सिर्जनामा परिचालन गर्ने तथा पुँजी बजार र वास्तविक अर्थतन्त्रबीच सन्तुलित सम्बन्ध विकास गर्ने विषयमा राष्ट्र बैंकबाट ठोस सुझाव मागेका छन्।
अर्थमन्त्री वाग्लेले डिजिटल वित्त, फिनटेक, स्टार्टअप वित्तपोषण र नयाँ वित्तीय उपकरणको विकासलाई सहज बनाउने नीतिमा समेत जोड दिए।
छलफलका क्रममा उनले निजी क्षेत्र किन लगानीमा सतर्क देखिएको छ र बैंकिङ प्रणालीमा पर्याप्त तरलता हुँदाहुँदै पनि उत्पादनमूलक क्षेत्रमा कर्जा विस्तार किन अपेक्षित रूपमा हुन नसकेको छ भन्ने विषयमा गम्भीर समीक्षा आवश्यक रहेको बताए।
विद्यमान नियमनले नवप्रवर्तनलाई प्रोत्साहन गरिरहेको छ वा अवरोध सिर्जना गरिरहेको छ भन्ने विषयमा पनि केन्द्रीय बैंकले ध्यान दिनुपर्ने उनको भनाइ थियो।
सरकार, नेपाल राष्ट्र बैंक, बैंकिङ क्षेत्र र निजी क्षेत्रबीच प्रभावकारी सहकार्य हुन सके आर्थिक वृद्धिको लक्ष्य हासिल गर्न सहज हुने विश्वास उनले व्यक्त गरे।
चालु आर्थिक वर्षको बजेटलाई नियमित वार्षिक कार्यक्रम मात्र नभई आर्थिक सुधार र संरचनागत रूपान्तरणको आधारका रूपमा अघि बढाउनुपर्ने उल्लेख गर्दै उनले राष्ट्र बैंकलाई केवल नियामक निकायका रूपमा नभई आर्थिक रूपान्तरणको सहयात्रीका रूपमा भूमिका निर्वाह गर्न आग्रह गरे।
सरकारले कानुनी संशोधन र संस्थागत सुधारका प्रक्रिया अघि बढाइसकेको जानकारी दिँदै अर्थमन्त्री वाग्लेले मौद्रिक नीतिमा पनि स्पष्टता र गतिशीलता आवश्यक रहेको बताए। छलफलबाट प्राप्त सुझावलाई ठोस कार्ययोजनामा रूपान्तरण गरिने र आवश्यक परे नीतिगत समन्वयका लागि संयुक्त कार्यदल गठन गरिने प्रतिबद्धता उनले व्यक्त गरे।
Read More
